Link - www.linia.pl Link - Banner - Reklama



Logo serwisu Medycyna
Strona główna
Medycyna i żywienie
          Spis tematów
Choroby: diagnostyka i profilaktyka
          Spis tematów
Metody leczenia
          Spis tematów
Cuda natury
          Spis tematów
Zdrowie i uroda
          Spis tematów
Słowniczek
Przyjazne linki
Mapa serwisu
O nas
Napisz

Słownik

KRZEM - symbol Si (z łac. silicium)

    Pierwiastek chemiczny w układzie okresowym położony w grupie IV, w grupie głównej węglowców. Po raz pierwszy otrzymał go 1822r. szwedzki chemik J. Berzelius, przez redukcję czterofluorku SiF4 metalicznym potasem. Krzem jest ciemnoszarą substancją krystaliczną o metalicznym połysku. Niekiedy występuje jako brunatny proszek - tzw. krzem bezpostaciowy. (Temperatura topnienia: 1423° C, temperatura wrzenia: powyżej 3000° C). Ma własności półprzewodnikowe. Naturalny pierwiastek jest mieszaniną trzech izotopów trwałych: 28Si, 29Si, 30Si.
    W przyrodzie jest jednym z najpospolitszych pierwiastków - stanowi 25% skorupy ziemskiej. Ze względu na duże powinowactwo do tlenu występuje tylko w stanie związanym - jako kwarc oraz liczne krzemiany i glinokrzemiany. Wolny krzem jest średnio aktywny chemicznie. Odporny na działanie kwasów (z wyjątkiem mieszaniny HF + HNO3), rozpuszcza się w zasadach. W związkach występuje w stopniu utlenienia +4, bardzo rzadko +2. W temperaturze pokojowej reaguje tylko z fluorem, w wyższych temperaturach - z wieloma niemetalami i metalami tworząc krzemki. Z wodorem tworzy krzemowodory. Najważniejszym związkiem tlenowym jest dwutlenek SiO2 (krzemionka), występujący w wielu różnych odmianach: jako kwarc, kryształ górski, ametyst, agat, jaspis, chalcedon, trydymit, crystobalit, coezyt, keatyt. (Temperatura topnienia krzemionki wynosi 1728° C, temperatura wrzenia - powyżej 2950° C.) Niektóre odmiany mogą przechodzić w siebie wzajemnie ze zmianą temperatury. Tlenek SiO otrzymany przez sublimację (w próżni) mieszaniny Si + SiO2 w temperaturze 400-700° C rozkłada się na krzem i krzemionkę. Krzemionka jest bezwodnikiem różnych kwasów krzemowych (np. kwasu ortokrzemowego, pirokrzemowego, metakrzemowego, metadwukrzemowego). W wodzie się nie rozpuszcza, reaguje z fluorowodorem i ze stężonymi roztworami zasad.
    Związki krzemu z węglem (karborund SiC) oraz z borem mają bardzo dużą twardość, porównywalną z twardością diamentu. Podobnie jak węgiel, krzem wykazuje skłonność do tworzenia związków łańcuchowych, jednak w znacznie mniejszym stopniu. Wolny krzem w skali laboratoryjnej otrzymuje się przez redukcję SiO2 metalicznym magnezem. Natomiast w przemyśle - przez redukcję w piecu elektrycznym kwarcu - koksem, w obecności żelaza. Powstaje wówczas stop krzemu z żelazem - żelazokrzem. Bardzo czysty krzem otrzymuje się przez rozkład związków, np. czterochlorku SiCl4, krzemowodoru SiH4. Krzem stosuje się jako dodatek do stopów żelaza i glinu, polepszający ich własności mechaniczne i odporność na korozję. Żelazokrzem jest stosowany w hutnictwie jako odtleniacz - substancja dodawana do roztopionych metali w celu usunięcia rozpuszczonego w nich tlenu. Krzem o najwyższej czystości używany jest w elektronice półprzewodnikowej. Z krzemu sporządza się soczewki dla promieni podczerwonych. Krzemionka i krzemiany są stosowane do wyrobu szkła, porcelany, fajansu.

Słowniczek Słowniczek Tajemnice ukryte w miąższu
Słowniczek Choroby biernych palaczy



 KOMUNIKATY
Zapraszamy do odwiedzenia pozostałych serwisów w portalu linia.pl Twoja linia.pl
 
Serwisy linia

Kliknij tu,

aby przejść do innych serwisów



Polecamy katalogi: Wibe, Profit, Prosty, Pogodny, Powietrzny, DobreMiejsce
Polecamy serwisy: Linia, Foto, Kobiety, Medycyna



Powrót na górę   © 2001 Usługi Komputerowe s.c. & Małgorzata Dudzińska-Malicka
Prawa zastrzeżone | All rights reserved
Poland tel. (022) 828 40 37, fax: (022) 828 40 34